[landschap][piraten][kolonies][continent][oude stad][theater]

DE OUDE STAD

Sedert 1911 wordt er door het Frans Archeologisch Instituut te Athene systematisch opgegraven, met korte onderbrekingen tot nu toe. Grote delen van de antieke stad zijn aan het licht gebracht. Er zijn veel belangrijke gebouwen en heiligdommen gevonden en een groot aantal kunstwerken, die nu in het museum zijn ondergebracht. Zo is in grote lijnen de oude stad te reconstrueren alsmede de ontwikkeling ervan vanaf de 7e eeuw v. Chr. Tot aan de 3e eeuw na Chr. De oude stad ontstond dicht bij zee aan de westelijke helling van Akropolis-heuvel, hier kwamen de oudste hut-achtige woningen aan het licht. Een wand van zo' n huisje was licht gekromd.

Een belangrijke groep huizen uit de archaische en klassieke periode werd in het noordelijke deel van de stad uitgegraven. De oudere woningen zijn gebouwd in mooi polygoonaal werk en vormen regelmatige, huizenblokken die dooi evenwijdig lopende straten van elkaar zijn gescheiden. Binnen een blok volgden de woningen elkaar op tot in de, laat-Romeinse tijd. Aan het oostelijk einde van de agora, de markt vindt men het oudste monument van de stad: het cenotaaf van Claukos. De oudste inscriptie op Thassos staat op de basis (nu in het museum).

Toen de bewoners van Paros deze stad bouwden stichtten ze op een veilige hoogte heiligdommen voor de goden die ze met zich voerden. Athena Poliouchos (de Beschermster van de stad); Apollo Pythios. Deze laatste had Telesikles, de stichter van Thassos, de orakelspreuk gegeven. De oude Athena-tempel is aan het begin van de 5e eeuw v. Chr. vervangen door een grote marmeren tempel.Half zo hoog als de Akropolis op een mooi terras beheerste het de hele stad. Nu zijn alleen nog de fundamenten zichtbaar.

  De tempel van Apollo Pythias ligt waarschijnlijk onder de Genuese versterkingen. Uit deze tempel stamt de 3,5 m hoge onvoltooide kouros (of Apollo) die een ram draagt; men vond dit beeld in de oostmuur van de Akropolis. Nu bevindt het zich in het museum van Thassos. Het beeld dateert uit de 7e eeuw V. Chr., het is met zijn slanke proporties duidelijk beinvloed door de Ionische sculptuur.

Uit de 6e eeuw dateert ook de oudere Tempel van Herakles met zijn polygonale muren. In het ommuurde heilige gebied vond men een monumentaal propylon, een brede ingang en een lesche (soort vergaderzaal), de tempel was een peripteros. Verder liggen er nog 5 cultus-ruimten. Zijn definitieve vorm kreeg het heiligdom in de loop van de 5e eeuw v. Chr. Tot de belangrijkste vondsten in het heiligdom behoren het beeld van een opspringende Pegasos, de kop van een Sileen, de kop van een paard uit de gevel en de torso van een atleet. Deze sculpturen behoren tot de archaische en strenge stijl (nu in het museum). Uit de 6e eeuw v. Chr. dateert ook het heiligdom van Artemis ten oosten van de Agora, de vondsten tonen aan dat de godin hier al in de 7e eeuw werd vereerd. Een grote hoeveelheid wijgeschenken, borden met prachtige voorstellingen (bijv. die met Bellerophontes die op de rug van Pegasos met de Chimaera strijdt), gouden sieraden, bronzen spiegels en ivoren sculpturen zijn in het museum tentoongesteld. Uit de 6e eeuw dateert ook het heiligdom van de 'Patrooi Theoi' en het anonieme heiligdom op de plaats genaamd Arkuda.